گزارش ماه آوریل هوگ وگت

همه گیری جهانی کووید-۱۹، صادرات لبنیات و زنجیره تامین را در کل دنیا با مشکل مواجه کرده است. در برخی از نواحی، کل منطقه، کشور یا شهرها قرنطینه شده اند و به همین دلیل رستوران ها، کسب و کارها و مدارس در مقیاس وسیعی بسته شده اند. حتی در مناطقی که به طور رسمی قرنطینه نیستند، دولت ها از مصرف کنندگان درخواست کرده اند تا فاصله اجتماعی از دیگران را رعایت کرده و در خانه بمانند.

وحشت و ترس بعد از شیوع بیماری، اغلب منجر به احتکار مواد غذایی شده و افراد به نادرستی تصور می کنند که عرضه لبنیات با محدودیت مواجه شده است.

بسته شدن وسیع خدمات غذایی در کشورهای سراسر دنیا منجر به ذخیره سازی محصولات لبنی شده است. در شدیدترین برهه همه گیری، مغازه های خواربار فروشی اروپا و آمریکا تمامی شیر و محصولات لبنی موجود را فروخته بودند، ولی خرده فروشی به اندازه ای زیاد نبود که بتواند عدم فعالیت خدمات غذایی را جبران کند. در دهه اخیر، مصرف کنندگان بخش روز افزون بودجه مواد غذایی خود را در رستوران ها مصرف می کردند و به همین دلیل، افزایش فروش محصولات لبنی به خدمات غذایی باعث شده مصرف لبنیات افزایش یابد و قیمت در اروپا و آمریکا بهبود یابد. بخش خدمات غذایی آمریکا معمولا به طور سالانه ۳۰% مواد جامد شیر مصرف شده در ایالات متحده را به خود اختصاص داده است.

دشواری های زنجیره تامین صادرات

با اینکه زنجیره تامین در بخش خرده فروشی نسبتا آسیب ندیده، زنجیره تامین بین المللی در تمامی مناطق بزرگ صادرکننده لبنیات، با  مشکلات زیادی درگیر بوده اند. برخی از محصولات تا چندین هفته در مرزها باقی می ماندند ئ بسیاری از کشورها، مرزهای خود را بر روی افراد و گاهی، کالاها نیز بسته اند. این موضوع ممکن است حجم بیشتری از محصولات لبنی را به انبارها بفرستد و این بحران انسانی را بدتر از قبل سازد. به خصوص اگر با گسترش هر چه بیشتر همه گیری، مواد غذایی به مردم کشورهایی با کمبود غذا نرسد.

تخریب شدید خدمات غذایی و تقاضای صادرات ناشی از کووید-۱۹، قیمت شیر و محصولات لبنی را در سقوط آزاد قرار داده است. پیش از شیوع گسترده جهانی در ماه مارس، عرضه جهانی شیر نسبتا متعادل بود، اما امروزه، فرآوران مواد لبنی قایل نگه داری، بیشتر از حد نیاز شیر موجود دارند ولی به اندازه کافی سفارش ندارند تا بتوانند مطابق معمول به کار خود ادامه دهند.

تا بازگشایی مجدد خدمات غذایی در آمریکا و اروپا، به احتمال زیاد، شیرخشک کم چرب، پنیر فرآوری شده و کره همچنان مشکل آفرین خواهند بود.

با اینکه نیمکره شمالی به سختی در حال گذشتن از بحران کووید-۱۹ است، فصل تولید نیوزلند زودتر از موعد به اتمام رسیده که به کاهش عرضه در کوتاه مدت کمک کرده است. با این حال، تولیدکنندگان لبنیات در سراسر جهان با قیمت شیر به شدت کمتری، رو به رو شده اند. برای کمک به کسب و کار این تولیدکنندگان، آمریکا و اروپا، به فکر استراتژی هایی برای کاهش تولید هستند.

در ماه مارس، برنامه خرید مداخله گرانه اتحادیه اروپا برای شیرخشک کم چرب، با قیمت ثابت ۱۶۹۱ یورو بر تن، مجددا مجاز شد. محدودیت ها نیز برداشته شد تا اعضا بتوانند بیش از ۱۰۰۰۰ یورو در سال ۲۰۲۰ به کسب و کارهای کشاورزی که به علت کووید-۱۹ با مشکل مواجه شده اند، پیشنهاد مالی دهند. با توجه به سیاست های بخش کشاورزی، به کشاورزان یک ماه دیگر برای اقدام به دریافت کمک مالی وقت داده شد. در این میان، ایالات متحده قانون فراهم کردن ۱۴ میلیارد دلار برای ذخیره سازی دوباره سازمان کالا اعتباری تصویب کرده است. ۹.۵ میلیارد دلار دیگر نیز به بخش دام و احشام، از جمله لبنیات، اختصاص داده شده است. با اینکه ایالات متحده سیستم پشتیبان قیمت خود را در هزینه های مزارع از سال ۲۰۱۴ حذف کرده است، بخش کشاورزی ایالات متحده، به طور مداوم، طبق بند ۳۲،  همچنان سالیانه ۳۰% رسید گمرکی را خریداری کرده تا از بخش کشاورزی حمایت کند. سال گذشته، این بخش  بیش از ۱۹ میلیارد پوند پنیر، و بیش از ۵ میلیون واحد شیر مایع  را تحت برنامه پشتیان خود خریداری کرد. با این حال، اینکه کمک ها به تولیدکنندگان لبنیات می رسد تا بتواند از ورشکستگی بسیاری از دامداران جلوگیری کند، هنوز مشخص نیست.

نظریه جهانی

از زمان شیوع جهانی کووید-۱۹، تقاضا جهانی به طور کلی کاهش یافته است. کاهش تقاضا از آسیا شمالی آغاز شد و به نقاط دیگر جهان هم رسید و تقاضا برای صنعت خدمات غذایی افت شدیدی داشت. به نظر می رسد کاهش تقاضا گریز ناپذیر است. ولی سوال اصلی همچنان باقی می ماند، چه موقع عرضه کنندگان خود را با کاهش تقاضا وفق می دهند. قیمت پرداختی در مزارع آمریکا به طرز قابل توجهی کاهش داشته و انتظار می رود تا چند ماه آینده، بار مالی آن مشخص شود. با این حال، با وجود حمایت دولت، به نظر نمی آید تولید شیر کاهش قابل توجهی داشته باشد. در اروپا، فرآوران قیمت مواد خام خود را تنظیم کرده اند. قیمت پرداختی مزارع همچنان مناسب است. انتظار می رود در چارک دوم سال، افت قیمت اتفاق افتد. تاثیرات مورد نظر بر تولید شیر محدودند، چرا که بیشتر مزارع حتی با وجود افت قیمت نیز، اقدامی برای کاهش محصولات انجام نمی دهند. احتما دارد خشکسالی کنونی در اتحادیه اروپا، تاثیر بیشتری داشته باشد. با اینکه انتظار می رود قیمت پرداختی مزارع در نیوزلند نسبت به فصل قبل بسیار کمتر باشند، در مجموع برای دامداران کافی خواهد بود. انتظار می رود تولید در آمریکای لاتین نسبت به سال گذشته افزایش ۲ درصدی داشته باشد. ولی با این حال این آمار به دلیل خشکسالی مداوم و شرایط اقتصادی کنونی، قطعی نیست.

اروپا و آمریکا با مازاد تولید دست به گریبان هستند

در گذشته، هیچ چیز با قدرت کووید-۱۹ به زنجیره تامین بین المللی لبنیات ضربه وارد نکرده بود. بحران سلامت اجتماعی، درست در زمان بهبود نسبی قیمت شیر، صنعت جهانی لبنیات را فرا گرفت و منجر به تخریب زنجیره تامین شد و تقاضا و قیمت را در سراشیبی سقوط قرار داد. بین ۳۱ ژانویه و ۳۱ مارس، قیمت شیرخشک کم چرب دانمارک و آلمان بیش از ۲۰ درصد ارزش خود را از دست داد و قیمت کره بیش از ۱۰ درصد افت داشت. در همین بازه زمانی، در آمریکا، قیمت پنیر چدار، کره و شیرخشک بدون چربی ۳۰ درصد کاهش پیدا کرد.

در ابتدای آوریل، آمریکا و اروپا به دنبال راههایی برای جبران ضرر تولیدکنندگان لبنیات بودند تا بتوانند تولید را کاهش دهند. در حالیکه تولیدکنندگان مجبور بودند مازاد شیر را دور بریزند. چندین ناحیه در آمریکا موارد بسیار زیادی از دور ریختن شیر در ابتدای آوریل گزارش کردند. با اینکه این موضوع، به رفع بحران نبود کارخانه برای فرآوری این حجم از شیر کمک کرد، چراکه برخی از کارخانجات به دلیل کمبود کارگر یا عدم دریافت سفارش بسته شده بودند، ولی در بلند مدت، دور ریختن شیر ممکن است عرضه را محدود کرده و مشکلاتی ایجاد کند.

عرضه بیش از شیر در اوج همه گیری در آمریکا و اروپا، قیمت جهانی را به سطحی رسانده که سالهاست سابقه نداشته. قیمت پرداختی مزارع در آمریکا از سال ۲۰۱۲ تا به حال به کمترین حد ممکن رسیده. با این حال، اگر تعداد زیادی از تولیدکنندگان لبنیات در سطح جهانی، با وجود کمک های دولتی و بهبود خدمات غذایی، نتوانند از این دوران سخت عبور کنند، به دنبال سراشیبی قیمت ها ممکن است به سرعت بهبود قیمت اتفاق افتد.

اگر کووید-۱۹ در چین باقی می ماند، صنعت جهانی لبنیات می توانست از سرنوشت فعلی اش فاصله گیرد. در دو ماه ابتدایی امسال، در اوج شیوع بیماری در چین، این کشور ۶۲۹۵۰ تن شیرخشک کم چرب وارد کرد. با اینکه این مقدار نسبت به سال گذشته ۲۶ درصد کاهش یافته بود، بیشتر از میانگین پنج ساله با ۵۸۸۵۰ تن خرید بود و امکان داشت بازار به این صورت باشد.