فرآوران مواد غذایی قرن هاست که میان علائم تجاری و حق امتیاز، از محصولات خود دفاع کرده اند، اما استفاده از علائم جغرافیایی (GIs) ، یکی از راههای کمتر شناخته شده در محافظت از محصولات محلی، درحال گسترش است. از سال ۱۹۹۱، اتحادیه اروپا سیستم علائم جغرافیایی خود را در تجارت اعمال کرده. ولی در سال های اخیر، کمیته اروپا با قرار دادن GIs های حفاظتی در معاملات، سعی در جهانی کردن این استراتژی دارد. طبق سازمان جهانی مالکیت معنوی WIPO)، GIs) علائمی هستند که از منطقه جغرافیایی خاص و مشخصات آن، شهرت آن منطقه و با فرآیند فرآوری نسبت داده شده به آن منطقه، نشات گرفته و بر روی محصولات استفاده می شوند. WIPO اظهار دارد: ” اتصال واضحی بین محصول و محل اصلی تولید آن وجود دارد.”

توافق برای جنبه تجاری حقوق مالکیت معنوی (TRIPS)، که یک توافق بین المللی میان اعضای سازمان تجارت جهانی است، حفاظت GIs را برآورده می سازد. بیش ترین استفاده از GIs ها در صنعت نوشیدنی است و اکثرا توسط اتحادیه اروپا، ایالات متحده، استرالیا و نیوزلند به کار برده می شود. اتحادیه اروپا بیشتر از دیگران اصرار به استفاده از GIs دارد. بیشتر از ۳۳۰۰ غذا و نوشیدنی تولید شده در اتحادیه اروپا طراحی GIs دارند.

حفاظت از نام های کلی پنیر

در لبنیات، با اینکه حفاظت GIs در رابطه با پنیر اروپا برجسته است، ممکن است به صورت بالقوه بر روی بقیه دسته بندی ها، مانند “ماست یونانی” تاثیر بگذارد. اتحادیه اروپا به دنبال حفاظت GIs از پارمیزان، فتا، فونتینا، موزارلا و پنیرهای دیگر است. هاوارتی، گرانا و پکورینو، هنوز اسامی پنیر معمولی تلقی می شوند. در ماه ژوئن، اتحادیه اروپا در نظر داشت با درخواست جنجالی دانمارک برای پنیر هاوارتی موافقت کند. در حال حاضر، چندین کشور به جز دانمارم، پنیر هاوارتی را تولید می کنند و به چند دلیل، استانداردهای GIs را نقض می کنند، از جمله اینکه هیچ ارتباطی با مناطق خاص ندارند. اضافه کردن یکشناسه محلی مانند “هاوارتی دانمارکی” می تواند یک کاندیدا برای حفاظت GI باشد. تلاش برای حفاظت از نام های کلی ممکن است به پنیرهای گودا و ادام هم برسد.

استفاده از GIs در حال گسترش است. اتحادیه اروپا قراردادهای تجاری با مکزیک، کانادا و ژاپن تصویب کرده و برای همه آنان حفاظت GI پنیرهای خاص قرار دارد. بحث و گفت و گو با استرالیا، نیوزلند و مرکوسور در حال انجام است. و فعالا تمام این قراردادها، شامل حفاظت GI پنیر هستند. تولیدکنندگان پنیر اتحادیه اروپا و آمریکا همچنان محصولات خود را در رقابت با پنیرهای حفاظت شده GI، با کیفیت مشابه و قیمت پایین تر می فروشند. همانطور که حفاظت GI بیشتری در تجارت آزاد استفاده می شود، فروختن محصولات در بعضی از بازارها برای این تولید کنندگان پنیر دشوارتر است. اما GIs تنها بر روی محصولات تکی اعمال می شود و نه مجموعه ای از محصولات ترکیبی، که این موضوع یک ضعف مورد توجه در حفاظت است.

برای کشورها، نواحی، فرآوران و اجتماعات محلی، هدف حفاظت از محصولات با استفاده از GIs، ساختن یک لیبل اصلی با تلاش برای گسترش تقاضای این محصولات با استفاده از ادعای “اصل بودن” آنهاست. تلاش برای حفاظت از محصولات، مخصوصا انواع مختلف پنیر، با وجود پنیرهای بدونGIs با اسامی مشابه تقلیدی، همچنان در تضاد با اتحادیه اروپا، آمریکا و نیوزلند است. احتمالا رویه حفاظت GI همچنان در حال افزایش است، ولی در عین حال مخالفت های جدی وجود دارد. با این حال، اگر GI از نظر مشتریان بی معنی باشد، ازدیاد کالاهای با GI در نهایت در مقابل افرادی که با آن مخالف هستند، کاری از پیش نمی برد.

نظریه جهانی

تولید جهانی شیر رضایت بخش نیست و تنها افزایش کمی داشته. همچنین برای ادامه  ۲۰۱۹ در هیچ ناحیه ای، انتظار برای افزایش چشم گیر تولید وجود ندارد. با وجود تقاضای متعادل برای محصولات تازه و افزایش مقدار تبدیل شده شیر به پنیر، تولید شیرخشک در بهترین حالت، متعادل به نظر می رسد. ترندهای بلند مدت برای تقاضای واردات  شیرخشک، افزایش ۲ تا ۲.۵ درصدی نشان می دهند. با کاهش ذخایر شیرخشک کم چرب، می توان کمبود این محصول در ماه های آینده را پیش بینی کرد. فعالا، بیشتر خریداران با نارضایتی، قیمت را پذیرفته اند. با وجود افزایش قیمت شیرخشک کم چرب از آوریل ۲۰۱۸، مشخص نیست که خریداران بیش از نصف ذخایر خود پر کرده باشند یا نه. قیمت شیرخشک کامل بعد از سه ماه کاهش قیمت دوباره افزایش داشته است. با اینکه تقاضا هنوز محدود است، باید دید آیا تقاضا از جانب چین به قدری هست که بتواند حجم موجود در نیوزلند را دریافت کند یا نه. از آنجایی که سال نو چینی اوایل سال است، انتظار می رود افزایش تقاضا زودتر از حالت معمول انجام گیرد. احتمالا بخشی از تقاضا قبل از دوره اول ژانویه ۲۰۲۰ انجام می گیرد. تقاضا برای آب پنیر شیرین و دیگر مشتقات آن، هنوز  کم است و انتظار نمی رود تا زمان کنترل بیماری تب خوکی آسیا، افزایش یابد.

GIs به عنوان مرز تجاری بدون تعرفه استفاده می شود

حفاظت GI می تواند به مصرف کنندگان سنت و مناطق تحت تاثیر آب و هوا، فرآیند فرآوری و مشخصه ها و ویژگی خاک را نشان دهد. با این حال، برخی از کشورها از GIs به عنوان مرز تجارت بدون تعرفه برای کالاها استفاده می کنند تا مزیت رقابتی برای بازاری پر سود داشته باشند. اینکه اینگونه حفاظ ها تا چه حد موفق اند، با توجه به چالش های پیش آمده از جانب فرآوران دیگر ، قطعی نیست. زیرا آنان می توانند کالایی با کیفیت بالا و قیمت پایین تر تهیه کنند.

افرادی که با حفاظت GI در رابطه با محصولات لبنی موافق نیستند می توانند در اعتراض به این سیاست، حفاظ های خود را پایه ریزی کنند و یا از این  نوع GI ها دوری کنند. صنعت لبنیات آمریکا رسما با سیاست مبارزه کرده و دانمارک با استفاده از مشخصه های محلی، GI های خود را گسترش می دهد. با استفاده از لیبل هایی مانند “پنیر سفید دانمارک” بدر پاسخ به GI پنیر فتا از یونان است. دیگران نیز با ساخت بسته های ترکیبی، مانند پنیر پیتزای خرد شده، که ترکیبی از موزارلا و پارمیزان است، این حفاظها را نادیده می گیرند. به نظر می رسد تاکتیک دانمارک موفق از آمریکا بوده. با اینکه GI های مورد استفاده اتحادیه اروپا در مواردی موفق بوده، صادرات پنیر آمریکا هنوز به مشکل بر نخورده است.

بزرگترین درگیری بر سر حفاظت GI در آمریکا زمانی پیش می آید که محصولات کشاورزی نیز در زیر چتر مناظرات اتحادیه اروپا – آمریکا کشیده شود. احتمالا آمریکا اجازه درخواست GI در مرز های خود را نخواهد داد، اما کشاورزی رتبه چندان بالایی در مباحثات ندارد. با این حال، سوال پیش می آید که اگر اروپا پیشنهادهای پرسودی برای صنایع دیگر فراهم کند، صنعت لبنیات آمریکا می تواند به روال خود ادامه بدهد یا نه.